BTC $60.630 +0,66% ETH $1.712 +1,70% BNB $555,84 +1,32% XRP $0,9265 -0,81% SOL $70,17 -0,66% TRX $0,3050 +0,18% HYPE $62,34 +1,55% ZEC $788,98 -0,03% XMR $491,78 +1,81% DOGE $0,0551 -0,12% LEO $9,16 +0,35% WBT $58,26 +0,81% LINK $8,79 +1,89% ADA $0,1441 -0,69% XLM $0,1276 -1,27%

Kripto Para Sözlüğü

Kripto dünyasında sık karşılaşılan 18 terimin kısa ve anlaşılır Türkçe açıklamaları.

A

Airdrop
Airdrop, bir kripto projesinin tanıtım veya topluluk ödüllendirme amacıyla kullanıcıların cüzdanlarına ücretsiz token dağıtmasıdır.
Akıllı sözleşme
Akıllı sözleşme (smart contract), belirli koşullar gerçekleştiğinde blokzincir üzerinde kendiliğinden çalışan ve sonucu değiştirilemeyen bir yazılımdır.
Altcoin
Altcoin, Bitcoin dışındaki tüm kripto paralara verilen genel addır; "alternative coin" (alternatif coin) ifadesinin kısaltmasıdır.

B

Bitcoin
Bitcoin (BTC), 2009 yılında Satoshi Nakamoto takma adlı kişi veya grup tarafından başlatılan, toplam arzı 21 milyon adetle sınırlı ilk merkeziyetsiz kripto paradır.
Bitcoin dominansı
Bitcoin dominansı, Bitcoin'in piyasa değerinin tüm kripto para piyasasının toplam değeri içindeki yüzde payıdır.
Blokzincir
Blokzincir (blockchain), işlemlerin bloklar hâlinde birbirine kriptografik olarak bağlandığı, birçok bilgisayarda aynı anda tutulan ve geriye dönük değiştirilmesi pratikte imkânsız olan dağıtık bir kayıt defteridir.

D

DeFi
DeFi (merkeziyetsiz finans), banka ve aracı kurumlar yerine akıllı sözleşmelerle çalışan borç verme, borç alma ve takas gibi finansal hizmetlerin genel adıdır.

G

Gas ücreti
Gas ücreti, Ethereum ve benzeri ağlarda bir işlemi veya akıllı sözleşme çağrısını gerçekleştirmek için ödenen ve ağın yoğunluğuna göre değişen işlem bedelidir.

H

Halving
Halving (yarılanma), Bitcoin madencilerine verilen blok ödülünün her 210.000 blokta bir, yani yaklaşık dört yılda bir yarıya inmesidir.

K

Korku ve Açgözlülük Endeksi
Korku ve Açgözlülük Endeksi, kripto piyasasındaki yatırımcı duyarlılığını 0 (aşırı korku) ile 100 (aşırı açgözlülük) arasında ölçen bir göstergedir.

L

Likidite
Likidite, bir varlığın fiyatını önemli ölçüde etkilemeden hızla alınıp satılabilme kolaylığıdır; kripto piyasasında genellikle işlem hacmi ve emir defteri derinliğiyle ölçülür.

M

Madencilik
Kripto para madenciliği, işlemleri doğrulayıp yeni blokları zincire eklemek için bilgisayar gücü harcanması ve karşılığında yeni basılan coin ile işlem ücretlerinin kazanılmasıdır.

Ö

Özel anahtar
Özel anahtar (private key), bir kripto para adresindeki varlıkları harcama yetkisi veren gizli şifredir; kaybedilirse varlıklara erişim kalıcı olarak kaybolur.

P

Piyasa değeri
Piyasa değeri (market cap), bir kripto paranın güncel fiyatı ile dolaşımdaki arzının çarpılmasıyla hesaplanan toplam değeridir.

S

Soğuk cüzdan
Soğuk cüzdan, kripto paraların özel anahtarını internete bağlı olmayan bir cihazda (genellikle donanım cüzdanında) saklayan, uzun vadeli saklama için güvenli cüzdan türüdür.
Spot ETF
Spot Bitcoin ETF, yatırımcılardan toplanan parayla gerçek bitcoin satın alıp saklayan ve borsada hisse senedi gibi işlem gören yatırım fonudur.
Stablecoin
Stablecoin, değeri genellikle ABD doları gibi bir itibari paraya sabitlenmiş, fiyat oynaklığını azaltmak için tasarlanmış kripto paradır.
Staking
Staking, hisse ispatı (Proof of Stake) kullanan ağlarda kripto paraların ağ güvenliğine katkı için kilitlenmesi ve karşılığında ödül kazanılmasıdır.